मेक्सिकोका ‘मोस्ट वान्टेड’ लागूऔषध कारोबारी मेन्चो सैन्य कारबाहीमा मारिए

मेक्सिकोको कुख्यात लागूऔषध तस्कर तथा ड्रग माफिया एल मेन्चो एक सैन्य कारबाहीमा मारिएका छन्।

मेक्सिकन सेनाले आइतबार कुख्यात जालिस्को न्यू जेनेरेसन कार्टेल (सीजेएनजी) का नेता नेमेसियो रुबेन ओसेगुएरा सर्भान्टेस उर्फ ​​एल मेन्चोलाई मारेका अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चार माध्यमले जनाएका छन्। यो कारबाही पश्चिमी राज्य जालिस्कोमा भएको थियो। जालिस्कोको तपाल्पा शहरमा आइतबार बिहान भएको सैन्य कारबाहीको क्रममा एल मेन्चो मारिएका हुन्। सेनाले छापा मार्ने क्रममा, सीजेएनजीका सदस्यहरूले सेनासँग गोली हानाहान गरेका थिए। त्यस क्रममा चार गिरोह सदस्यहरू पनि घटनास्थलमै मारिए।

अमेरिकी समाचार एजेन्सी सीएनएनका अनुसार जालिस्को र अन्य राज्यका सडकहरूमा सवारी साधन जलाउने घण्टौंसम्मको अवरोधपछि यो अपरेसन गरिएको थियो, जुन सामान्यतया ड्रग माफियाहरूले सैन्य कारबाहीलाई रोक्न प्रयोग गर्ने रणनीति हो। सामाजिक सञ्जालमा भाइरल तस्वीर तथा भिडियोहरूमा जालिस्कोको मुख्य शहर प्युर्टो भिएर्टामा धुवाँ उडिरहेको र आतंकित बासिन्दाहरू भागिरहेका देखिन्छ। 

उनलाई पक्राउ गर्न सहयोग गर्नेलाई मेक्सिकोसहित अमेरिकामा पनि पुरस्कार घोषणा गरिएका थिए। अमेरिकी विदेश विभागले एल मेन्चोको बारेमा जानकारी दिनेलाई १ करोड ५० लाख अमेरिकी डलरसम्मको पुरस्कार प्रस्ताव गरेको थियो। ट्रम्प प्रशासनले यस गिरोहलाई विदेशी आतंकवादी संगठन घोषित गरेको थियो। यस कारबाहीमा एल मेन्चोका एक छोरालाई पनि पक्राउ गरिएको छ।

ड्रग माफियाविरुद्धको यस कारबाहीपछि ट्रम्प प्रशासनले ठोस सफलता हात पारेको भनिएको छ। एक अमेरिकी रक्षा अधिकारीले अन्तर-एजेन्सी अमेरिकी कार्यदलले पनि यस अपरेसनमा भूमिका खेलेको पुष्टि गरेका छन्। यद्यपि, अमेरिकाले खेलेको सटीक भूमिका अझै स्पष्ट छैन।

संयुक्त अन्तर-एजेन्सी कार्य बल-काउन्टर कार्टेलले अमेरिका-मेक्सिको सीमामा कार्टेल सञ्चालनहरू विरुद्ध लड्न अमेरिकी उत्तरी कमाण्ड मार्फत मेक्सिकन सेनासँग नियमित रूपमा काम गर्दै आएको अमेरिकी अधिकारीले बताए।

"यद्यपि, म जोड दिन चाहन्छु कि यो मेक्सिकन सैन्य‍ अपरेसन थियो, त्यसैले सफलता उनीहरूको हो," ती अधिकारीले भने।

सीजेएनजी २००९ मा गठन भएको मेक्सिकोको सबैभन्दा शक्तिशाली र तीव्र गतिमा बढ्दो आपराधिक संगठन हो। यो कार्टेल हेलिकप्टरलाई लक्षित गर्ने, ड्रोनबाट विस्फोटक पदार्थ खसाल्ने र ल्याण्डमाइन बिछ्याउने जस्ता सेनामाथि आक्रमणका लागि समेत कुख्यात छ।

सन् २०२० मा, यसले मेक्सिको सिटीमै तत्कालीन प्रहरी प्रमुखलाई ग्रेनेड र उन्नत हतियारले आक्रमण गरेको थियो। अमेरिकी औषधि प्रवर्तन एजेन्सी (डीईए) का अनुसार, सीजेएनजीसहित सिनालोआ कार्टेल गिरोह लगायतले सबै ५० अमेरिकी राज्यहरूमा लागूपदार्थ आपूर्ति गर्छन्। सीजेएनजी अमेरिकालाई कोकिनको एक प्रमुख आपूर्तिकर्ता हो र फेन्टानिल र मेथाम्फेटामाइनको व्यापारबाट अर्बौं डलर कमाउँदै आएको छ।

जलिस्को न्यू जेनेरेसन गिरोह सन् २०११ मा सबैभन्दा बढी समाचारमा आएको थियो। त्यतिबेला यस गिरोहले अर्को समूह लस जेटास गिरोहका ३५ जना सदस्यको शव सार्वजनिक स्थानमा फ्याँकेर आतंक फैलाएको थियो।

यति मात्र होइन, मेक्सिकन सरकारले त्यसबेला यसलाई देशको सबैभन्दा खतरनाक गिरोह मानेको थियो। यो गिरोहले मे २०१५ मा मेक्सिकन सेनाको हेलिकप्टर ध्वस्त पारेको थियो। एल मेन्चो यस कार्टेलको नेता थिए, जुन लामो समयदेखि सिनालोआ कार्टेल विरुद्ध लडिरहेको थियो।